การทอเสื่อกก และเสื่อพลาสติก

ข้อมูลผลงาน

  27      284     
 
Creative Commons License
การทอเสื่อกก และเสื่อพลาสติก is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial 3.0 Thailand License.
ชื่อเรื่อง :  การทอเสื่อกก และเสื่อพลาสติก
คำอธิบาย :  ข้อมูลเจ้าของภูมิปัญญา

ชื่อเจ้าของภูมิปัญญา นางสาคร ก้อนคำ
ที่อยู่ 150/27 หมู่ 2 บ้านโต้น ตำบลบ้านโต้น
อำเภอพระยืน จังหวัดขอนแก่น 40320
อาชีพ รับจ้าง อายุการศึกษาภูมิปัญญา 18 ปี

ชื่อภูมิปัญญา การทอเสื่อกก และเสื่อพลาสติก
ประวัติข้อมูลภูมิปัญญา

เสื่อกก และเสื่อพลาสติกบ้านโต้นมีมาแต่โบราณเพราะสภาพพื้นที่ของหมู่บ้านอยู่ใกล้แหล่งน้ำ ซึ่งมีต้นกกขึ้นอยู่มากมายตามธรรมชาติการทอเสื่อกกในระยะแรกชีสีธรรมชาติของต้นกก ไม่มีการย้อม ทอด้วยมือ สำหรับใช้สอยในครัวเรือน ถวายวัด และใช้เป็นของฝาก แต่ปัจจุบันมีการพัฒนามีเทคโนโลยีเข้ามาจึงมีโรงงานทอเสื่อเข้ามาโดยการทอใช้เครื่องจักรในการทอเสื่อพลาสติกเพิ่มขึ้นมา
จุดเด่นของเสื่อกกบ้านโต้น อันเป็นที่นิยมของตลาด ได้แก่ สีสันที่กลมกลืน ลายมัดหมี่ที่สะดุดตา เนื้อแน่นละเอียด เพราะมีเคล็ดลับอยู่ที่กี่ผูกเส้นยืน ต้องผูกให้ตึง และนำมาแปรรูปเป็นผลิตภัณฑ์ต่างๆ เช่นที่รองแก้ว รองจาน ที่ใส่ซองจดหมาย พวงกุญแจ










กำหนดความรู้/แสวงหาความรู้ (ภายใน/ภายนอก)
สมาชิกกลุ่มดำเนินการที่บ้านของประธานแล้วนำมาจำหน่ายในนามกลุ่มทั้งปลีกและส่ง โดยการควบคุมคุณภาพและกำหนดราคาโดยกลุ่ม จากการทำไว้ใช้เอง ทำให้กลับกลายเป็น การผลิตเพื่อจำหน่ายสู่ท้องตลาดจนในที่สุดบ้านโต้นมีการรวมตัวตั้งกลุ่มขึ้นในปี 2542 จากนั้นกลุ่มได้พัฒนาตัวเองศึกษาหาความรู้จากแหล่งผลิตต่างๆ จึงได้แนวคิดในการทอเสื่อกกเป็นลายมัดหมี่ต่างๆ และเพิ่มคุณภาพด้วยการเย็บข้างเสื่อด้วยผ้าฝ้าย และทำทรงใหม่ให้สามารถพับเก็บพกพาสะดวกได้ และปัจจุบันมีการนำเสื่อจากโรงงานมาเย็บโดยแพร่หลาย






การสร้างความรู้ (ขั้นตอน/วิธีการการสร้างภูมิปัญญา)
เครื่องมือที่ใช้ในการทอเสื่อกก และเสื่อพลาสติก
โดยเครื่องมือที่ใช้ในการทอเสื่อกกประกอบด้วยอุปกรณ์ต่าง ดังนี้
1. ฟืม
2. เครื่องทอ
3. เครื่องเป่า
4. เครื่องหลอม
5. เครื่องจักสำหรับเย็บขอ











ขั้นตอนในการทอเสื่อ
-นำพลาสติกที่ใช้แล้วไปรีไซเคิลใหม่โดยการบด จะมีเครื่องบดที่ใช้สำหรับการบด
-หลังจากที่บดเสร็จแล้ว ก็จะนำไปใส่ลงที่เครื่องหลอม ในการหลอดจะมีการผสมสีไปในตัวเครื่องด้วย
-หลังจากที่ผ่านการหลอมก็จะไปลงที่เครื่องขีดเส้น โดยเครื่องนี้จะมีการผ่านน้ำเพื่อที่จะให้เย็นหลังจากที่หลอมเป็นเส้นเสร็จก็จะตัดโดยเครื่องตัดจะตัดเป็นเม็ดเล็กๆ
-เสร็จแล้วก็จะนำไปหลอมอีกครั้งให้ได้เส้นออกมา ขั้นตอนนี้จะต่างจากขั้นตอนแรกคือขั้นตอนนี้เส้นจะมีรูตรงกลาง








-จากนั้นนำเส้นพลาสติกที่ได้เข้าสู่เครื่องทอเพื่อทำทอเสื่อโดยอัตโนมัติ สามารถเปลี่ยนสีสลับได้ตามที่เราต้องการ















-หลังจากที่ได้เสื่อจากเครื่องทอแล้วจะเป็นการตกแต่งริมขอบเสื่อโดยการผูกและตกแต่ง








-หลังจากผูกและแต่งขอบเสร็จก็นำเสื่อไปเย็บริมโดยรอบ โดยใช้ผ้าแดง และใส่สายกระเป๋า เพื่อให้เสื่อมีความเรียนร้อยสวยงาม เพื่อที่จะพร้อมสำหรับเตรียมขาย










การจัดเก็บและการค้นคืนความรู้ (การจดจำ/เอกสาร/ฐานข้อมูล)
ใช้การจดจำ และวิธีการสอนการทอและสร้างสรรค์ให้เกิดลวดลายที่สวยงามตามจินตนาการ ตามแบบรูปที่คิดค้นขึ้น สืบทอดความรู้จากรุ่นสู่รุ่น

การถ่ายทอดความรู้และการใช้ประโยชน์ (ซึมซับไว้กับตนเอง หรือ เผยความรู้ให้แก่องค์กร)
ให้ลูกหลานรุ่นหลังได้มาสืบทอด หรือองค์กรเข้ามาศึกษาหาความรู้ และวิธีการทำ





พิกัด (สถานที่)
150/27 หมู่ 2 บ้านโต้น ตำบลบ้านโต้น อำเภอพระยืน


ชื่อผู้ศึกษา นางสาวเบญจวรรณ์ พิมพ์ตา เลขที่ 19 Sec.2
หลักสูตร ประกาศนียบัตรบัณฑิตวิชาชีพครู
(ป.บัณฑิต) รุ่น 4
รายวิชา ความเป็นครู (800 5201)
เน้นศึกษา ครูกับการอนุรักษ์และส่งเสริม
ภูมิปัญญาท้องถิ่น
คณะ ศึกษาศาสตร์
สถานที่ศึกษา มหาวิทยาลัยภาคตะวันออกเฉียงเหนือ
สถานที่ทำงาน โรงเรียนพิมพ์ใจวิทย์ ต.บ้านหว้า อ.เมือง จ.ขอนแก่น
อาจารย์ผู้สอน
1 รองศาสตราจารย์ สำเร็จ คำโมง (ครูภูมิปัญญาไทย, ศิลปินมรดกอีสาน)
2 อาจารย์ ดร.พา อักษรเสือ
3 อาจารย์ ดร.ธีรภัทร โคตรบรรเทา
4 อาจารย์ สุชาดา ลดาวัลย์
5 อาจารย์ อัจฉริยะ วงษ์คำซาว
6 อาจารย์ บุญจันทร์ เพชรเมืองเลย
สื่อสำหรับบุคคลประเภท :   ทั่วไป
ผู้สร้างสรรค์/ผู้แต่ง/เจ้าของผลงาน :  สาคร ก้อนคำ
ผู้สร้างสรรค์ร่วม/ผู้แต่งร่วม/เจ้าของผลงานร่วม :   มหาวิทยาลัยภาคตะวันออกเฉียงเหนือ, เบญจวรรณ์ พิมพ์ตา
คำสำคัญ :   ภูมิปัญญาท้องถิ่น, มหาวิทยาลัยภาคตะวันออกเฉียงเหนือ, การทอเสื่อพลาสติก, การทอเสื่อกก
URL :   -
จำแนกตามระดับชั้น :   มัธยมศึกษาปีที่ 1 (ม. 1), มัธยมศึกษาปีที่ 2 (ม. 2), มัธยมศึกษาปีที่ 3 (ม. 3), มัธยมศึกษาปีที่ 4 (ม. 4), มัธยมศึกษาปีที่ 5 (ม. 5), มัธยมศึกษาปีที่ 6 (ม. 6), ปริญญาตรี , ปริญญาโท, ปริญญาเอก, ประกาศนียบัตรวิชาชีพ (ปวช.) , ประกาศนียบัตรครูเทคนิคชั้นสูง (ปทส.) , ประกาศนียบัตรวิชาชีพชั้นสูง (ปวส.), การศึกษาตามอัธยาศัย
จำแนกตามสาขาวิชาของสื่อ :   ศิลปะ, การงานอาชีพและเทคโนโลยี, สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม
จำแนกตามลักษณะของสื่อ :   ข้อมูลปฐมภูมิ , รูปภาพ, ใบงาน, VDO Clip